JEDAN OD NAJSTARIJIH OVOG TIPA Sestrići cara Dušana podigli manastir na ruševinama starog hrama iz 11. veka
Manastir Sveti Đorđe poznat i kao manastir Temska, nalazi se na petnaest kilometara od Pirota. Ime je dobio po starom gradu Temcu, koji se nalazio nedaleko od manastira.

Crkva manastira je posvećena Svetom velikomučeniku Georgiju, podigli su je braća Dejanovići, sestrići cara Dušana. Dejanovići su sadašnju crkvu podigli u 14. veku na temeljima prvobitnog hrama iz 11. veka, čiji ktitor nije poznat.

shutterstock
Osnova crkve je sažeti upisani krst, sa osmostranim kubetom koji nose lukovi, i jedna je od najstarijih crkvi tog tipa. Pripada Moravskom stilu, ali blago pojednostavljenom. Unutrašnjost crkve oslikavana je u dva navrata. Prvi živopis urađen je 1576. godine kada je oslikan naos, i glavne kompozicije su iz ciklusa Velikih praznika i Hristovog stradanja. Drugi živopis, potiče iz 1654. godine, kada je dozidana i oslikana jednostavna, pravougaona priprata, što je omogućio iguman Simeon. U priprati se ističe žitije Sv. Đorđa. Radi zaštite fasadnog ukrasa, pred pripratom je ozidan trem. Smatra se da su crkvu živopisali srpski zografi, koji su oslikavali još neke hramove moravskog stila.
Sedamdesetih godina prošlog veka, izvršena su obimna arheološka istraživanja u kompleksu manastira. Urađena je i konzervacija živopisa i arhitekture hrama.

shutterstock
U okrilju manastira nalaze se četiri konaka. Dva konaka su podignuta u 16. veku dok je manastir još bio muški. Oba konaka i crkvu je 1699. godine obnovio iguman Partenije, sagradio je i česmu, koja i dalje postoji. Posle Oktobarske revolucije, 1928. godine u manastir je došlo četrdesetak ruskinja, i manastir je od tada, pa sve do danas ženski. Po dolasku, ruskinje su podigle treći konak. Četvrti konak je podignut 2000. godine, za vreme vladike Irineja, i mati Efrosinije, koja je još uvek starešina manastira.
Manastir Sveti Đorđe je odigrao veliku ulogu u obrazovanju stanovnika pirotskog okruga. Jeromonah Ćesarije, koji je došao iz Hilandara u Temsku 1836. godine, osnovao je prvu školu u okolini, i počeo sa opismenjavanjem omladine. Ćesarije je ubrzo dobio pomoć školovanog učitelja. Škola u manastiru je radila sve do 1892. kada je osnovana prva školska ustanova u selu. Zajedno sa učiteljem, Ćesarije je nastradao od Turaka, koji su potom naselili manastir, i po polasku zapalili crkvu, pri čemu je izgoreo ikonostas. Ikonostas je obnovljen u 17. veku.
View this post on Instagram
U dvorištu manastira je sahranjen Kapetan Milutin Karanović, koji je poginuo u srpsko-turskom ratu, pri oslobađanju Pirota 1877. godine na Nišoru.
Manastir Temska je pod zaštitom države od 1948. godine, a od nedavno i pod zaštitom Uneska.
U manastiru se prave melemi za lečenje psorijaze, protiv opadanja kose, proširene vene i mnogi drugi.
Manastir Temska na mapi:
(Izvor: Novosti)

Reka Grabovica kod Prijepolja: Jedina reka u Srbiji koja izvire i uliva se u istu reku
U jugozapadnoj Srbiji, između Prijepolja i Brodareva, nalazi se reka Grabovica – hidrološki fenomen koji je jedinstven u Srbiji. Grabovica i izvire i uliva se u reku Lim, stvarajući prirodni tok koji izgleda kao da pravi pun krug.

Krstac iznad Ivanjice: Zaboravljeni planinski vidikovac sa pogledom na dolinu Moravice
Na samo nekoliko kilometara od Ivanjice, iznad sela Brusnik, uzdiže se Krstac – stena sa drvenim krstom koja pruža jedan od najlepših pogleda na dolinu reke Moravice. Iako nije deo zvaničnih turističkih ruta, ovo mesto nudi tišinu, visinu i prizor koji ostaje urezan u pamćenju.

Uđete bolesni, a izađete preporođeni! Ova banja je pravo čudo, o njenoj lekovitosti se naširoko priča
Termalna voda ima konstatnu temperataru od 26 stepeni, a istraživanja Instituta za rehabilitaciju iz Beograda su pokazala da ima izuzetno specifične fizičko-hemisjke karakteristike.

Rudinsko jezero kod Sjenice: Nestvarno plavetnilo koje ne postoji na mapama
Na visoravni između Peštera i Zlatara, nadomak sela Rudine, nalazi se veštačko jezero koje nije poznato ni većini lokalnih turista. Rudinsko jezero, stvoreno zbog regulacije vodotoka, danas je pravo prirodno ogledalo – tiho, čisto i gotovo zaboravljeno.

Veliki vrh kod sela Lopiže: Najlepši nepoznati vidikovac iznad Uvca
Iznad čuvenih meandara reke Uvac, postoji vidikovac koji turisti retko posećuju, ali koji nudi jedan od najimpresivnijih pogleda u Srbiji. Veliki vrh, smešten iznad sela Lopiže, prava je prirodna terasa za ljubitelje tišine, fotografije i planinarenja.
Komentari(0)