SRPSKI KOVIN A NIJE U SRBIJI Mesto u kojem su SRBI ostavili dubok trag pa i ime, nalazi se u OVOJ ZEMLJI
Srpski Kovin ili Racki Kovin (mađ. Ráckeve — Rackeve) je mesto u Mađarskoj, smešteno na ostrvu Čepel, 40 km južno od Budimpešte, u Peštanskoj županiji. Ovo malo turističko mesto je veoma posećeno zbog zanimljivih istorijskih i kulturnih spomenika.
![SRPSKI KOVIN A NIJE U SRBIJI Mesto u kojem su SRBI ostavili dubok trag pa i ime, nalazi se u OVOJ ZEMLJI](/data/images/2022-08-15/34740_shutterstock-2020733015_f.jpg?timestamp=1721944800)
Upravno je sedište okruga Srpski Кovin, koje obuhvata još osam naselja na levoj obali Dunava. Jedno od njih je i mesto Lovra, jedino sa srpskom većinom u celoj Mađarskoj. Broj stanovnika u gradu je oko 10 hiljada (popis 2010). U mestu i dalje živi omanji broj mađarskih Srba.
Pre 1440. godine, stari naziv mesta bio je Abraham Telke. Zatim je grad nazvan Mali Kovin (mađ. Kis-Keve), a kasnije je dobio ime Srpski Kovin (mađ. Rác-Keve).
U petoj deceniji 15. veka, veliki deo Srba iz Kovina se seli na Čepeljsko ostrvo, blizu Pešte, gde dobijaju pravo da sagrade naselje i imaju iste povlastice kao u svom slobodnom kraljevskom gradu.
Srpska pravoslavna crkva u Srpskom Kovinu datira iz 15. veka i jedina je srpska crkva izgrađena u čistom gotskom stilu.
Pojavom turskih pljačkaških hordi, a pogotovo padom grada Smedereva, Srbi iz Кovina bili su naterani u zbeg da spasu život i imovinu. U petoj deceniji 15. veka se veliki deo Srba iz Кovina seli u gornji deo Dunava, gde blizu Pešte dobijaju pravo da sagrade naselje i dobiju iste povlastice koje su imali u svom slobodnom kraljevskom gradu.
Stigli su Srbi iz varoši Кovina 1439. godine na Čepel. Кralj Vladislav 1440. godine darovao je na Čepeljskom ostrvu jedan deo zemlje na uživanje, a zadržao je pripadajuće pravo prevoza. Godine 1453. kralj Vladislav ih daruje pravom na nedeljni vašar, a stare donete privilegije koje su imali im potvrđuje. Tada je zabranio despotu Đorđu Gospodaru Srbije (Rasije) i Albanije da od slobodnih Кovinčana danak uzima.
Bogati Srbi zidaju 1487. godine pravoslavnu crkvu i posvećuju je „Velikoj Gospi“ (Velika Gospojina). Pored razmimoilaženja oko datuma obnove ove crkve činjenica je da je to danas najstarija srpska pravoslavna crkva u Mađarskoj. Ova pravoslavna crkva i danas arhitektonski i likovno predstavlja prvorazredno turističko odredište u gradu, sa vizantijskim freskama i baroknim ikonostasom, iako nema više službi i ima malo mesnog stanovništva pravoslavne vere.
U Srpskom Кovinu je 1847. godine živelo 4100 Mađara i 128 Srba što govori da su se Srbi vremenom asimilovali.
Na početku 21. veka u mestu je srpska pravoslavna crkva u centru. Oko manastirskog hrama je prostrana porta sa konacima i dekorativnom portanskom kapijom. Crkva je jednobrodna, a naknadno su sa južne strane dozidane dve kapele, bogomolja je tri puta živopisana, poslednjiput 1765. godine, a kapele 1771. godine.
U hramu se nalaze najstarije nadgrobne ploče i epitafi sa teritorije Ugarske. Najviše ih je u ženskoj crkvi ili priprati (iz 14. veka, ali su nečitki), od ukupno 10 epitafa. Na sredini hrama u podu je nadgrobna ploča Nikolaja Božića iz 1753. godine. U kapeli Sv. Кozme i Damjana je epitaf od crvenog mermera igumana Isaije Stefanovića. U porti i spoljnom zidu su stari nadgrobni spomenici (20) iz delimično saniranog mesnog groblja i iz saniranog starog groblja iz Lovre. Tri epitafa su u samom zidu, ispisani na grčkom i crkveno-slovenskom jeziku.
Srpsko pravoslavno groblje kovinsko nalazi se u jugozapadnom delu naselja, pored katoličkog. Pola groblja su oranice, a spomenici odatle odneti su u portu.Tu je popisano 43 spomenika, od kojih je pola ispisano na mađarskom a pola na srpskom jeziku. Postojalo je i starije groblje pored manastirske crkve. Кada je sanirano, spomenici su preneti do porte i njih 15 prislonjeni uz južni zid.
Godine 2019. u mestu je živelo nekoliko mešovitih srpsko-mađarskih porodica i imapravoslavnih Mađara koji posećuju povremeno manastirsku crkvu u Srpskom Кovinu.
Broj stanovnika u gradu je oko 10 hiljada (prema popisu iz 2010. godine).
Mesto je prigradskom železnicom spojeno sa Budimpeštom, ima pristanište, četiri osnovne škole, gimnaziju, muzičku školu, biblioteku, bioskop i muzej.
Jedno od naselja u okrugu Srpski Kovin je i mesto Lovra, jedino sa srpskom većinom u celoj Mađarskoj.
Pravoslavna, protestantska i rimokatolička crkva su važni spomenici kulture.
Dvorac Eugena Savojskog takođe je značajna atrakcija.
Srpski Kovin je poznat po svojim istorijskim i kulturnim spomenicima, što ga čini privlačnim za turiste.
Mesto je takođe popularno zbog svoje blizine Budimpešti i pristupačnosti prigradskom železnicom.
Printscreen/Youtube
Za Srbe je značajno mesto u kulturno istorijskom smislu, a učenici Srpske gimnazije Nikola Tesla iz Budimpešte sa svojim profesorima angažuju se povremeno na uređenju srpskog pravoslavnog groblja u Srpskom Kovinu, čime se trude da otrgnu od zaborava bogatu srpsku zostavštinu u ovom mađarskom gradu.
Srpska škola "Nikola Tesla" Budimpešta je obrazovna ustanova koja je počela sa radom u Pečuju, ali se ubrzo iz političkih razloga preselila u Budimpeštu. Gimnazija, koja se nalazi na budimpeštanskom Trgu ruža od 1948. godine, pruža nastavu na srpskom jeziku, dok je učenje mađarskog jezika obavezno, što je razumljivo s obzirom na to da njen rad u potpunosti finansira država Mađarska. Prvobitno je bila zajednička škola za Srbe, Hrvate i Slovence, ali je od 1993. godine postala samostalna srpska škola. Kao obrazovna ustanova koja obuhvata gimnaziju, zabavište i osnovnu školu, ima izuzetan značaj za srpsku nacionalnu manjinu u Mađarskoj, a ovu gimnaziju mogu da upišu i deca iz Srbije.
Pročitajte još:
![PRAZNIK PRENOS MOŠTIJU SVETOG VARTOLOMEJA: Šta znači ako se danas naoblači i šta nikako ne bi trebalo da radite](/data/images/2022-12-16/42239_shutterstock-1711062136-2_f.jpg)
PRAZNIK PRENOS MOŠTIJU SVETOG VARTOLOMEJA: Šta znači ako se danas naoblači i šta nikako ne bi trebalo da radite
Srpska pravoslavna crkva i vernici danas slave prenos moštiju svetog apostola Vartolomeja, dok je njegov glavni praznik, 24, odnosno prema julijanskom kalendaru 11. jula
![jovan jovanović zmaj](/data/images/2024-03-13/80488_340716-jovanjovanoviczmaj-ff_f.jpg)
OMILJENOG SRPSKOG PESNIKA PROKLETSTVO PRATILO U STOPU: Gledao kako mu supruga i deca umiru, a on nije mogao da ih spase!
Sudbina se poigrala sa njim na najokrutniji način
![Gučevo](/data/images/2024-09-06/99767_1725621381-gucevo-bitna-spomen-kompleks-fotorina6_f.jpg)
OVDE LEŽE ZAJEDNO KOSTI SRBA I AUSTRIJANACA: Jedna od najtežih i najkrvavijih bitaka u Prvom svetskom ratu se odigrala na Gučevu (FOTO)
Ovog septembra navršava se 110 godina od početka velike Gučevske bitke koja se odigrala u Prvom svetskom ratu u sklopu bitke na Drini.
![ZAŠTO KANDILO TREBA DA GORI U KUĆI? Vladika naveo 8 razloga](/data/images/2023-03-08/48325_shutterstock-1642280572_f.jpg)
ZAŠTO KANDILO TREBA DA GORI U KUĆI? Vladika naveo 8 razloga
U crkvi i u kući se pred molitvu pali kandilo koje gori tokom liturgije i molitve.
"Roditelji koji govore da PODJEDNAKO vole svoju decu LAŽU"
Poznati srpski akademik, neuropsihijatar i književnik Vladeta Jerotić izneo je niz izuzetno bitnih činjenica o vaspitanju deteta. Samo on je znao da pronikne u suštinu klasične srpske porodice, da nađe koren problema, ukaže na njega i ispravi ga u začetku.
Komentari(0)