"DUGA PROŠLOST, KRATKA ISTORIJA" Grad između dve reke (VIDEO)

Lepote Srbije

10:00

Zanimljivosti 0

Za obrenovačku opštinu se govori da ima “dugu prošlost, a kratku istoriju”. Sve do 20. veka sam grad smešten između reka Kolubare i Tamnave, nosio je turski naziv – Palež, pod kojim se vodio od početka 18. veka. Žitelji su bili srpski seljaci i turski trgovci i zanatlije.

"DUGA PROŠLOST, KRATKA ISTORIJA" Grad između dve reke (VIDEO)
Shutterstock

Pod Austrougarima, sve do 1739. bio je središte Okruga paleškog koji je obuhvatao 73 sela, a stanovništvo su činili uglavnom Nemci, Mađari i Jevreji koji su današnji Obrenovac prozvali Cvajbriken aludirajući na dva mosta koji su preskakali Kolubaru i Tamnavu.

Turski Palež potpuno je spaljen tokom Drugog srpskog ustanka, a knez Miloš Obrenović obnovio je varoš kojoj je nadenuto ime po svom novom ocu.

Opština Obrenovac je 1957. uključena u zajednicu beogradskih opština

Smena kultura i civilizacija

Krajem paleolita pojavila su se prva ljudska naselja na teritoriji današnje opštine Obrenovac. Pre pet hiljada godina dolaze Neolićani, čija kultura traje oko dve hiljade godina. Njih potiskuju Iliri, nosioci kulture gvožđa, a u 4. veku p.n.e. u Posavini borave Kelti. Rimljani vladaju ovim krajevima početkom I veka p.n.e, a Sloveni ih osvajaju u 9. veku.

U srednjem veku ovim prostorima gazdovalo je više vladara. 10. i 11. vek obeleženi su vlašću Srpske države. U periodu od 1282. do 1319., ovi krajevi nalaze se u sastavu Sremske kraljevine ili Mačvanske banovine, čiji vladar je bio kralj Dragutin Nemanjić. Kao svoje zadužbine, on podiže manastire u Grabovcu i Mislođinu.

Shutterstock
 

 

Premeštanje na levu obalu

Obrenovac se danas nalazi na levoj obali Tamnave gde je zapravo premešten nakon spaljivanja 1815. Novi srpski Palež 1836. postaje sresko mesto Sreza posavskog za sva sela sa leve strane Kolubare. U to vreme već je postao varoš koja je okupljala brojne trgovce i zanatlije, a o lepom životu svedočile su brojne kafane koje su otvorene.

Osnovnu školu Palež dobija 1824. godine, a potom se podiže i crkva sagrađena od kamena sa porušenog manastira u Mislođinu čiji je ktitor bio kralj Dragutin. Mesto dobija i poštu 1843.

Uznapredovala varoš, 1859. godine obratila se Knezu Milošu, koji se tada tek vratio na vlast iz ignanstva, sa molbom da Palež prekrsti u Obrenovac. Knez, koji je uživao veliku podršku Paležana, to odobri, a ime ostade do danas.

Shutterstock
 

 

Do kraja 19. veka, Obrenovac dobija Zadrugu, prvog lekara i apoteku, Pevačko društvo, Gimnastičko društvo i čak banju 1899. koja će grad proslaviti u celoj državi.

U narednom veku nastavljen je snažan razvoj. Tako Obrenovac dobija telefonsku centralu već 1902. godine, a šest godina kasnije profunkcionisala je i pruga Zabrežje-Obrenovac-Valjevo. Pruga je okuražila razvoj trgovine i zanatstva, a čitav kraj postaje poznati trgovački centar.

Obrenovčani su uspeli da preguraju Prvi svetski rat i sa entuzijazmom nastave dalje napredovanje. Otvaraju prvu gimnaziju 1922, a nedugo zatim 1928. počinje sa radom električna centrala, postavlja se osvetljenje i otvara nova pruga Obrenovac-Beograd.

Zahuktali razvoj Obrenovca zaustavio je novi svetski rat, a u posleratnom dobu ovo mesto je nastavilo put progresa, ali u sasvim drugačijem smeru.

Termoelektrane nova pokretačka snaga

Najveća termoelektrana u Srbiji TE Nikola Tesla izgrađena je u obrenovcu 1956. godine i od tada su dograđivani novi blokovi, a proširivanje i dalje traje. Kompleks se snabdeva niskokaloričnim lignitom iz Kolubarskih površinskih kopova koji se transportuje internom železnicom dužine 30 kilometara. Na godišnjem nivou tuda se preveze 37 miliona tona uglja.

Tokom NATO bombardovanja SR Jugoslavije elektrana je pretrpela velike štete, ali je danas obnovljena.

Slava opštine: Sveta Trojica

Dan opštine: 20. decembar – dan ukaza kneza Miloša Obrenovića kojim je ustanovljen naziv Obrenovac.

Shutterstock
 

Izvor: 011info

 

Komentari(0)

Loading