Kad Tisa procveta – svadbeni ples insekata koji tri godine čekaju da uginu u jednom danu

Cvetanje Tise je jedinstveni prirodni fenomen i svadbeni ples insekta "tiski cvet" Palingenia longicauda.Prainsekt tri godine živi u mulju reke, a svake godine sredinom juna izlazi na površinu reke i u svom plesu svoj život završava u istom danu.

To je ples u kojima se mužjak i ženka spajaju, a nakon oplodnje i odlaganja jajašca prvo umire mužjak, a zatim i ženka. Nakon parenja, ženke lete iznad površine reke nekoliko kilometara uzvodno, a jajašca se spuštaju na dno i nakon 45 dana izležu se larve koje kopaju tunele u blatu formirajući guste kolonije. Trogodišnji krug se time zatvara. 

I tako svake godine sredinom juna reka Tisa postaje centar prirodnog fenomena jedinstvenog u Evropi, nazvanog Cvetanje Tise.Ovo je izuzetno redak prirodan fenomen, koji privlači pažnju turista iz celog sveta.

Tiski cvet se pojavljuje isključivo na reci Tisi u Novom Bečeju, Senti i Kanjiži. Pored toga se javlja samo na reci Jangcekjang u Kini. Da bi došlo do cvetanja neophodno je da reka Tisa bude čista. 

Svake godine se niz reku Tisu puštaju liciderska srca, a treba zamisliti neku ljubavnu želju koja će se po legendi i ostvariti. Šta je „tiski cvet“

Šta je „tiski cvet“

Pojam se ne vezuje za cvetanje biljaka, već za masovne rojeve insekata koji pripadaju rodu vodenih cvetova (Ephemeroptera). Tiski cvet je vrsta insekta Palingenia longicauda) koji je dugačak od osam do 12 santimetara. Razmak krila m je šest do sedam santimetara. U Srbiji je strogo zaštićena vrsta, na osnovu Bernske konferencije.

Larve tiskog cveta tri godine žive u mulju na dnu reke, a kada izađu na površinu njihov život traje nekoliko sati. U tom kratkom vremenu insekti se roje, pare, polažu jaja i na kraju završavaju svoj život, prekrivajući reku milionima belih krila.

Kada i gde posmatrati događaj?

Stručnjaci navode da se cvetanje najčešće događa sredinom juna, kada temperatura vode pređe 21 stepen Celzijusa. Najpre se pojavljuje manji broj jedinki, a zatim tokom nekoliko dana dolazi do masovnog rojenja sa milionima insekata koji u popodnevnim časovima ispunjavaju površinu reke. Najintenzivnije rojenje obično traje tri do pet dana, a može se posmatrati u periodu između 16 i 19 časova.

(RTS)